Phim Cuộc sống nhiệm màu – đưa đến một thông điệp về việc cố gắng tìm ra sứ mệnh cuộc đời mỗi người hay chỉ đơn thuần sống cho hiện tại.
Phim Cuộc sống nhiệm màu, một bộ phim hoạt hình làm trẻ con dễ cười nhưng cũng dễ khiến người lớn phải suy ngẫm. Thông điệp của phim mang ý nghĩa bình dị mà sâu sắc, gửi gắm lời nhắc nhở đến người lớn dành thời gian để sống cho hiện tại.
1. Sống cho hiện tại – liệu có dễ?
Thông điệp về sống cho hiện tại được thể hiện một cách nhẹ nhàng len lỏi vào từng cảnh phim, có lẽ đây cũng là điều mà nhà làm phim muốn truyền tải, câu chuyện của SOUL không to lớn vĩ đại nhưng lại đủ sức lay động, khiến người xem nhìn lại cuộc sống của chính họ.
Phim SOUL kể về Joe, một người đam mê với nhạc Jazz và dạy âm nhạc tại trường học, nhưng đó không phải thứ khiến anh hạnh phúc. Điều mà anh khao khát là được biểu diễn piano trên sân khấu cùng với ban nhạc anh luôn thần tượng – Dorothea Williams.
Mọi thứ như bùng nổ khi anh gần như chạm tới ước mơ đời mình, thông qua người học trò cũ anh có cơ hội biểu diễn trên sân khấu, điều đó khiến anh vui sướng, anh ca hát, nhảy múa mặc kệ bao ánh mắt của mọi người xung quanh, giờ đây chỉ còn niềm hân hoan tựa như màu trời xanh của New York, và rồi mãi ngắm bầu trời ấy mà anh không còn chú ý đến mặt đất, anh đã bị rơi xuống một hố ga trên đường, cú ngã ấy khiến anh mất đi mạng sống hoặc gần như là vậy.
Sau đó, linh hồn của Joe có mặt trên con đường tiến về thế giới sau này (The Great Beyond), Joe sợ hãi và trốn chạy vì ước mơ của anh chưa được thực hiện, anh chưa thể chấp nhận với kết quả này và rồi khi chạy ngược lại con đường đó, anh rơi vào thế giới trước kia (The Great Before) là nơi mà các linh hồn được nuôi dưỡng, học tập và cần tìm ra được “ngọn lửa sống” để đến được trái đất và bắt đầu cuộc sống.
Sự không can tâm khi chưa đạt được ước mơ của Joe khiến anh phải tìm mọi cách để trở về Trái Đất, và anh thực hiện điều đó bằng cách làm mentor (người hướng dẫn các linh hồn tìm ra được “ngọn lửa sống”).
Trớ trêu thay anh lại là mentor của linh hồn số 22, một linh hồn đã ở đây hàng ngàn năm và thấy việc sống ở Trái Đất là vô nghĩa, nhàm chán, gây không ít khó khăn cho các mentor trước đó, mặc dù họ đều là những nhân vật uyên bác. Từ đây, Joe cùng số 22 vượt qua hành trình khám phá để tìm ra mảnh ghép cuối cùng hoàn thiện giấy phép xuống trái đất.
Khi cùng số 22 nhìn lại những khoảnh khắc của cuộc đời mình, Joe lộ vẻ tiếc nuối và buồn bã, anh không thấy được hình ảnh nào là rực rỡ, cả quãng đời chỉ có những hoạt động lặp lại, theo như anh cảm thấy đó là sự bình thường buồn chán, mà nào có nghĩ đến những khoảng khắc đáng giá từ việc sống cho hiện tại anh đang bỏ lỡ.
Hình ảnh của Joe đại diện cho rất nhiều người trong cuộc sống hiện nay, họ sống và không hài lòng với chính cuộc sống hiện tại, cảm thấy những điều mình làm mỗi ngày là chưa đủ. Khao khát được chứng tỏ bản thân, khẳng định mình qua việc đạt được một thành tựu đặc biệt, là sự tán thưởng và công nhận của xã hội, hơn là với những khoảnh khắc bình dị sống cho hiện tại.
2. Hạnh phúc từ những điều bình dị
Trong xã hội hối hả và những áp lực luôn bủa vây, chúng ta thường phải gồng mình tìm kiếm một điều được coi là ý nghĩa, là mục đích sống của mình, như Joe, anh xem nhạc Jazz là niềm đam mê và lý tưởng sống của mình, đam mê của anh nhiều đến mức ám ảnh và tưởng tượng ra cảnh được biểu diễn trên sân khấu cùng với ban nhạc của Dorothea Williams sẽ khiến mình hạnh phúc ra sao.
Trong việc theo đuổi đam mê ấy, người ta thường bỏ qua những điều bình dị, giản đơn trong cuộc sống, lý tưởng sinh ra phải mang một sứ mệnh, một trọng trách cao cả đã khiến nhiều người chìm đắm, mà quên đi việc tận hưởng cuộc sống và sống cho hiện tại.
Khi cả Joe và số 22 vô tình đến trái đất nhưng sự cố lại xảy ra khi số 22 vào thân xác của Joe và linh hồn Joe vào một con mèo, một sai lầm nhưng lại dẫn đến một kết quả đủ suy ngẫm cho cả hai nhân vật. Trong thân xác mèo, Joe kéo số 22 vào hành trình hoán đổi lại linh hồn để kịp cho buổi biểu diễn buổi tối của anh, và số 22 bắt đầu khám phá cuộc sống thực tế ở Trái Đất diễn ra như thế nào.
Thông điệp sống cho hiện tại được thể hiện tinh tế với cảnh số 22 lần đầu cắn miếng bánh pizza mà Joe đem đến, một món ăn bình thường với Joe nhưng với số 22 đó là một cơn bùng nổ vị giác, số 22 cảm nhận được tất cả hương vị như vị béo của phô mai, chua của tương cà và vị mặn của thịt xông khói.
Hình ảnh của 22 tận hưởng mọi điều một cách ngây thơ và hồn nhiên nhất không qua bộ lọc phán xét, hỏi bất cứ thứ gì chưa biết, nhìn ngắm và lắng nghe mọi điều từ xung quanh mình.
22 thích thú vui đùa nằm trên mặt đất để gió từ các khe thổi qua người, say mê nghe một nghệ sĩ đường phố hát ở ga tàu điện ngầm, nếm hương vị của kẹo hay ngắm ánh nắng chiếu qua lá phong, cảm nhận hạt phong rơi vào lòng bàn tay mình. Những thứ này vốn không phải điều gì đặc biệt hay cao cả, nhưng chúng thực tế và đang diễn ra đầy sức sống khi ta sống cho hiện tại.
Những điều tưởng chừng như bình thường ấy lại tác động sâu sắc đến 22, để rồi 22 bộc bạch với Joe rằng mình dường như đã tìm ra được ngọn lửa sống, “Hay là ngắm trời cũng là ngọn lửa của tôi”, “Hoặc là đi bộ, tôi rất giỏi đi bộ”, câu nói tưởng như ngây ngô và bông đùa đó lại là sự nhận xét trực quan nhất, nhận ra điều mà mình thích, thế mạnh của mình là gì, nghe qua tưởng như rất đơn giản nhưng bao thứ xa hoa và nhận định về thành công của xã hội cuốn ta đi, làm ta quên đi sống cho hiện tại.
Đã bao lâu bạn chưa ngắm cái cây ở ban công nhà mình? Con đường đi làm mỗi ngày đã thêm ngôi nhà hay quán ăn nào mới mở chưa? Đôi lúc hạnh phúc của việc sống cho hiện tại chỉ là biết được mình thích gì, mình cảm thấy mọi thứ ra sao.
Nhưng Joe nhanh chóng phản bác rằng đó là những điều bình thường trong cuộc sống, nó không phải là mục đích cuộc sống này. Sự nhận ra của 22 tưởng chừng như rất đơn giản, nhưng cũng là lối sống khó thực hiện trong một xã hội hối hả, con người mải miết tìm cho mình một mục tiêu gọi là đích đến cao cả thay vì cuộc sống cho hiện tại.
Câu trả lời của Joe là gáo nước lạnh dội thẳng vào ngọn lửa vừa nhen nhóm mà 22 mới có được về khao khát cuộc sống ở Trái Đất. Bạn có từng rơi vào tình cảnh như vậy? Ở độ tuổi non trẻ, bạn loay với biết bao khái niệm là mục tiêu, là khát vọng và động lực cho cuộc sống này, nhưng khi bạn chọn những điều đơn giản và sống cho hiện tại là đích đến của mình, theo đuổi công việc bình thường lại bị nhận phán xét là thiếu tiềm năng, không có tương lai.
Liệu rằng, bạn nên dũng cảm bước tiếp với con đường mà mình mong muốn, lựa chọn sống cho hiện tại hay rẽ nhánh sang hướng có số đông chọn .
Joe thực hiện được ước mơ của mình khi tham gia buổi biểu diễn, anh hạnh phúc và thăng hoa, tâm hồn anh lên tận “vùng zone”, nhưng sau đó anh cảm thấy có điều gì đó vẫn chưa đúng, cảm thấy nó phải khác, cuộc sống phải thay đổi hoàn toàn khác sau buổi diễn này, nhưng thực tế không phải như vậy, ngày mai vẫn sẽ lặp lại, vẫn sẽ mặc bộ vest đẹp và biểu diễn piano.
Câu chuyện mà Dorothea nói với Joe để lại cho Joe nhiều suy ngẫm, cũng là thông điệp “sống cho hiện tại” mà bộ phim truyền đạt một cách rõ ràng nhất, câu chuyện về cuộc hội thoại 2 chú cá.
Cá nhỏ: Cháu đang đi tìm thứ gọi là đại dương
Cá lớn: Đại dương à? Đó là thứ cháu đang bơi lúc này đấy.
Cá nhỏ: Đây á? Đây chỉ là nước thôi mà.
Ta thấy thấy được nhiều trường hợp như chú cá nhỏ, ước mơ khao khát thật nhiều, cứ mãi tìm kiếm những điều được cho là vĩ đại, phải thực hiện những điều to lớn mà quên đi chính mình đã sống trong những điều đẹp đẽ đó bấy lâu. Ngay chính ta cũng hay nghĩ như vậy, chỉ là công việc bình thường thay vì sự nghiệp lớn lao, chỉ là một bữa ăn gia đình thay vì một trải nghiệm đặc biệt, mọi thứ mà ta có được đặt tên “chỉ là”, và gọi những ước mơ xa vời là “điều cao cả đặc biệt”.
Soul không khuyên chúng ta từ bỏ việc tìm kiếm ước mơ hay mục tiêu, thay vào đó là lời nhắc nhở đừng để nó đánh cắp hiện tại của bạn, lối sống chánh niệm – trân trọng từng sự kiện xảy ra và biết bản thân mình hiện diện như thế nào trong cuộc sống cho hiện tại ấy, chấp nhận cuộc sống như nó “đang là”, không bị lôi kéo bởi ước muốn tương lai hay sai lầm quá khứ.
Ước mơ vẫn là điều cần có trong cuộc sống nhưng hãy biến nó thành la bàn để chỉ hướng của ta chứ không phải mê cung để rồi chính ta lạc lối, đánh mất niềm vui sống cho hiện tại. Cuộc sống này không phải cứ ngồi chờ đợi một mùa xuân thật đẹp, mà ta cần biết cách tận hưởng cái nắng của mùa hè, thấy được vẻ đẹp của lá rơi mùa thu và cảm nhận sự se lạnh của mùa đông.
Sau cùng, Soul là lời nhắc nhở nhẹ nhàng về lối sống cho hiện tại, trân trọng và đặt mình vào mọi khoảnh khắc của cuộc sống, đừng mãi tìm kiếm “đại dương” xa xôi khi chính mình có thể hạnh phúc mà vùng vẫy trong “nước”.
“Nếu chưa có một cuộc đời mà bạn yêu thích,
vậy thử thích cuộc đời mà bạn đang sống xem sao”
